Dấu hiệu thiếu vitamin A ở trẻ nhỏ

1. Nguyên nhân thiếu vitamin A

– Do khẩu phần ăn: Trẻ em trong giai đoạn ăn bổ sung với một chế độ ăn nghèo rau xanh quả chín (đặc biệt những rau lá xanh, quả, củ có màu đỏ). Hoặc thiếu dầu mỡ trong khẩu phần làm giảm hấp thu vitamin A. Nhiều trẻ bị thiếu dinh dưỡng do không được bú mẹ vì sữa mẹ chứa nhiều vitamin A, thích hợp với trẻ nhỏ.

– Do nhiễm trùng: Tình trạng nhiễm trùng đặc biệt là sởi, viêm đường hô hấp, tiêu chảy, nhiễm giun nhất là giun đũa cũng là các nguyên nhân quan trọng dẫn tới tình trạng thiếu hụt vitamin A.

– Thiếu  protein: Thường kèm theo thiếu vitamin A vì thiếu protein ảnh hưởng tới chuyển hoá, vận chuyển vitamin A trong cơ thể. Ngoài ra, thiếu các vi chất khác như thiếu kẽm cũng ảnh hưởng tới chuyển hoá vitamin A.

2.Các biểu hiện khi trẻ thiếu Vitamin A

Toàn trạng trẻ có biểu hiện mệt mỏi, kém ăn, chậm lớn, da khô, tóc dễ rụng, thường xuyên bị rối loạn tiêu hóa, viêm phế quản, viêm mũi họng…Tổn thương đặc trưng ở mắt, từ nhẹ đến nặng.

3. Hậu quả của thiếu Vitamin A

– Trẻ chậm lớn, nhất là ở trẻ nhỏ.

– Giảm sức đề kháng cơ thể đối với bệnh tật, trẻ dễ bị nhiễm khuẩn nặng, đặc biệt là các nhiễm khuẩn đường hô hấp, đường tiêu hóa và Sởi. Nhiễm trùng và thiếu vitamin A là một vòng luẩn quẩn bệnh lý dẫn tới nguy cơ tử vong cao.

– Ở mức độ thiếu vitamin A nặng sẽ gây nên các tổn thương ở mắt, được gọi là bệnh “khô mắt”, nếu không điều trị kịp thời sẽ dẫn đến hậu quả mù vĩnh viễn.

4. Các biện pháp phòng chống thiếu vitamin A

Phụ nữ khi có thai và trong thời kỳ cho con bú cần được ăn đủ lượng và chất hàng ngày, uống nước nhiều và nghỉ ngơi đầy đủ để đảm bảo con sinh ra được khoẻ mạnh. Chú ý trong thời gian 3 tháng đầu có thai, phụ nữ không được uống vitamin A liều cao vì có thể xảy ra dị dạng bẩm sinh cho thai nhi.
Cần nuôi con bằng sữa mẹ ngay từ khi mới đẻ cho đến khi trẻ được 24 tháng tuổi hoặc hơn.  Từ tháng thứ 4 trở đi cần cho trẻ ăn dặm để đảm bảo thức ăn cung cấp đủ vitamin A, chất đạm và chất béo cũng như muối khoáng hàng ngày.

Vitamin A có nhiều trong các thức ăn có nguồn gốc động vật như: gan, lòng đỏ trứng, cá, sữa nhưng có rất ít trong thịt nạc. Chất tiền vitamin A có nhiều trong các loại quả, củ có màu đỏ hoặc màu vàng sẫm như: gấc, bí ngô, xoài, hồng, khoai lang nghệ, quả trứng gà… các loại rau có màu xanh sẫm như: rau ngót, rau cải, rau  mồng tơi, rau dền, rau đay, rau lang, thì là, súplơ…
Khi trẻ từ  6 tháng tuổi trở đi, cần cho trẻ uống vitamin A liều cao bổ sung định kỳ 6 tháng/lần theo lịch của cơ quan y tế.

Khi phát hiện trẻ bắt đầu có các dấu hiệu thiếu vitamin A như: quáng gà, khô lòng trắng mắt… cần đưa trẻ đến ngay các cơ sở y tế để khám và uống vitamin A kịp thời sẽ phòng tránh mù loà và các biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến sức khỏe và sự phát triển của trẻ.